Bakanlıktan Ankara-İzmir YHT hattına 'kalker ocağı' projesi

Eski Başbakan Binali Yıldırım’ın 2013 yılında “1080 günde tamamlanacağını” söylediği Ankara-İzmir yüksek hızlı tren hattının yapımı 10 yıldır devam ediyor. 2025 yılında tamamlanacağı iddia edilen proje için şimdi de Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, kalker ocağı yapmak üzere harekete geçti.

Birgün’den Aycan Karadağ’ın haberine göre Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı geçen sene 12 Ağustos’ta Manisa’da Emlakdere mahallesinde 19,48 hektarlık alanda kalker ocağı projesi için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na başvuruda bulundu.

1 MİLYON 250 BİN TON MALZEME ÜRETİLECEK

Proje için önceki gün çevresel etki değerlendirme (ÇED) gerekli kararı verildi. Proje dosyasında, “Proje alanında üretilen malzeme, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü tarafından yapımı planlanan Ankara-İzmir YHT Hattı Projesi kapsamında kullanılacaktır” denildi. Proje bedeli 800 bin lira olarak belirlenirken, proje kapsamında yılda 1 milyon 250 bin ton malzeme üretilmesi planlandığı da ortaya çıktı.

Öte yandan ormanlık alan içinde yapılması planlanan projede, patlatma işlemi uygulanacağı dikkat çekti. Proje dosyasında, kontrolsüz durumda patlatma sırasında oluşacak toz miktarı ise 6 bin 986,98 kilogram olacağı belirtildi. Proje alanına ise 970 metre mesafede Manisa Organize Sanayi Bölgesi (OSB) yer alırken, 2,48 kilometre mesafede Süreyya Tabiat Parkı, 11 kilometre mesafede İzmir-Karagöl Tabiat Parkı, 6,5 kilometrede ise mesafede Spil Dağı Milli Parkı bulunduğu öğrenildi.

İHALE ERG İNŞAAT FİRMASINA VERİLMİŞTİ

Öte yandan iki kez aynı koltuğa oturan Binali Yıldırım'ın yanı sıra Feridun Bilgin, Ahmet Arslan, Cahit Turhan ve Adil Karaismailoğlu'nun da görev yaptığı sürede Ankara-İzmir YHT projenin maliyeti öngörülenin üstüne çıktı.

Ak Parti hükümetinin 15 Ocak 2023’te açıkladığı son yatırım programında Ankara-İzmir YHT hattı proje bedelinin 96 milyar 960 milyon lira olarak belirlenmişti. Projenin son ihalesinin ise 2020 yılında yapıldığı ve 2 milyar 163 milyon avro bedel ile ERG İnşaat firmasına pazarlık usulü verildiğini kamuoyuna yansımıştı.

CHP İzmir Milletvekili Atila Sertel, TBMM KİT Komisyonu toplantısında Ankara-İzmir HT projesinin durumunu sordu. Sertel, “Proje başlayalı 10 yıl oldu ancak yüzde 50’si bitirebildi. Proje neden bitmiyor? Oraya ayrılan pay, para nereye gidiyor? Söz verip de yıllar geçip, insanları hayal dünyasında yaşatıp hayal kırıklığına uğratmak ancak bunların işidir" dedi.

1,5 MİLYAR EUROLUK İSTEĞİ REDDEDİLDİ

Cumhuriyet tarihinin en büyük ihalesi olarak tanımlanan İzmir-Ankara hızlı tren projesi, 14 Ekim 2020’de 2 milyar 163 milyon Euro bedelle ERG İnşaata verildi. Açık ihale yapılması gerekirken “Pazarlık usulüyle” yapılan ihale, şartlara uyulmadığı gerekçesiyle dava konusu olsa da Danıştay 13. Dairesi, yerel mahkemenin kararına uyarak ihaleyi iptal etmedi.

Davayı kazanan ERG İnşaat, dövizdeki dalgalanmayı gerekçe göstererek döviz bazında yüzde 65 oranında zam istedi. Söz konusu zam yaklaşık 1,5 milyar euroluk ek maliyet anlamına geliyordu.

1,5 milyar euroluk ek maliyet Ulaştırma Bakanlığı’ndan onay alsa da Maliye Bakanı Nureddin Nebati, kararı onaylamadı. Nebati’den ret kararı alan ERG İnşaat, söz konusu başvuruyu Cumhurbaşkanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığın’na sunsa da buradan da ret yanıtı ile karşılaştı.

Öte yandan “pazarlık usulüyle” 2 milyar 163 milyon Euro bedelle ihaleyi alan ERG İnşaata verilen ihalenin kredisinin bir bölümü ise “kara para” aklama iddiaları ve geçtiğimiz günlerde iflas eden İsviçreli Credit Suisse bankasından gelmişti.